Tổng thống Trump yêu cầu Venezuela chỉ hợp tác với Mỹ về dầu mỏ

Cộng đồng quốc tế chứng kiến một bước ngoặt không thể ngó lơ trên bản đồ năng lượng toàn cầu khi ông Trump công khai đặt ra điều kiện chưa từng có đối với Caracas. Sự kiện này làm nổi bật vai trò quan trọng của dầu mỏ Venezuela trong chiến lược kinh tế-chính trị rộng lớn hơn giữa các siêu cường. Sự kiện không chỉ là chiến lược giá mà theo TR88 còn ẩn chứa nhiều lớp mục tiêu chính sách mà Washington đang theo đuổi một cách quyết liệt.

Áp lực chiến lược buộc Caracas thay đổi cục diện

Hiện nay chính quyền ông Trump đã yêu cầu chính quyền lâm thời ở Venezuela chấm dứt mọi thỏa thuận liên quan đến Nga, Trung Quốc, Iran và Cuba nếu muốn mở rộng sản lượng xuất khẩu dầu sang thị trường quốc tế. Trong đó ưu tiên rõ ràng là hợp tác trực tiếp với Mỹ trên lĩnh vực dầu mỏ.

Thông điệp từ Nhà Trắng được đưa ra sau khi Caracas đối mặt với tình trạng trữ lượng dầu chất cao kỷ lục. Bị phong tỏa bởi các lệnh trừng phạt khiến hàng triệu thùng đang ùn tắc trong kho chứa và trên tàu chở dầu ngoài khơi.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội ngày 6/1, ông Trump tuyên bố Venezuela sẽ chuyển giao từ 30-50 triệu thùng dầu cho Mỹ để bán theo giá thị trường. Khoản doanh thu này sẽ do ông kiểm soát nhằm đảm bảo lợi ích kinh tế song song cho công dân cả hai nước.

Thông điệp này đi kèm với yêu cầu hợp tác độc quyền, thay đổi hoàn toàn mối quan hệ kinh tế của Venezuela trong khu vực. Điều này buộc Caracas lựa chọn giữa việc tiếp tục liên minh truyền thống hoặc xoay trục sâu về phía Washington.

Theo các nguồn tin ngoại giao, yêu cầu được đưa trực tiếp tới Quyền Tổng thống Venezuela Delcy Rodríguez trong các cuộc trao đổi kín từ đầu tuần. Đồng thời chính quyền Mỹ nhấn mạnh rằng bất kỳ nỗ lực tăng sản lượng dầu đều phụ thuộc vào việc đáp ứng điều kiện này. Các quan chức Mỹ còn hé lộ kế hoạch tổ chức kiểm soát xuất khẩu, trong đó chỉ có các công ty năng lượng của Mỹ và đối tác được phê duyệt mới có thể tiếp cận cơ sở hạ tầng dầu mỏ Venezuela.

Hệ quả chính trị – địa kinh tế lan tỏa rộng khắp

Ngay sau khi yêu cầu được công bố, phản ứng từ Bắc Kinh và Moscow diễn ra với cường độ cao. Trung Quốc gọi động thái của Washington là hành vi “bắt nạt” nhắm vào một quốc gia có chủ quyền. Bắc Kinh đồng thời cáo buộc Mỹ can thiệp sâu vào quyền tự quyết đối với tài nguyên thiên nhiên của một quốc gia khác.

Lập trường này nhanh chóng thổi bùng tranh luận gay gắt trên nhiều diễn đàn quốc tế xoay quanh tính hợp pháp của quyết sách. Nhiều ý kiến cảnh báo các hệ quả lâu dài có thể vượt khỏi phạm vi song phương. Giới phân tích cho rằng phản ứng từ Trung Quốc không dừng ở ngoại giao mà còn hàm ý nguy cơ rủi ro đối với chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu trong bối cảnh thị trường vốn nhạy cảm với biến động chính trị.

Về phía Washington, Mỹ không chỉ tuyên bố kiểm soát khối lượng dầu xuất khẩu. Chính quyền còn triển khai các bước mang tính cưỡng chế. Các biện pháp bao gồm việc bắt giữ tàu chở dầu bị nghi ngờ vi phạm lệnh phong tỏa.

Giới đầu tư theo dõi sát từng tín hiệu phát ra từ Washington cho tới Caracas. Theo thông tin từ giới chức Mỹ, chính quyền Trump đã xây dựng kế hoạch ba giai đoạn. Lộ trình này hướng tới ổn định tình hình, phục hồi năng lực sản xuất, sau đó chuyển giao quyền kiểm soát theo kịch bản hậu khủng hoảng đã được tính toán trước.

Song song với đó, tranh luận về tính bền vững của chiến lược này nổi lên mạnh mẽ. Nhiều chuyên gia chỉ ra thực trạng ngành dầu mỏ Venezuela đã suy yếu trong thời gian dài. Việc bị cô lập khỏi công nghệ hiện đại khiến hạ tầng xuống cấp nghiêm trọng.

Cuộc chơi quyền lực sau bức màn dầu mỏ

Quốc gia Nam Mỹ dần bị đẩy vào trung tâm của một cuộc chơi quyền lực mới giữa các cường quốc. Trong bối cảnh đó, mọi thỏa thuận liên quan tài nguyên đều gắn chặt với lợi ích chiến lược dài hạn.

Việc chỉ hợp tác với Mỹ không dừng ở khía cạnh thương mại. Động thái này được nhìn nhận như một bước ngoặt có khả năng định hình lại trật tự địa chính trị trong khu vực.

Khi các công ty Mỹ tiếp cận trực tiếp hạ tầng dầu mỏ, cấu trúc quyền lực của ngành năng lượng Venezuela được dự báo sẽ thay đổi đáng kể. Những liên minh từng giữ vai trò chủ đạo trước kia đứng trước nguy cơ suy yếu.

Sự chuyển hướng ngoại giao diễn ra trong thời gian ngắn kéo theo nhiều hệ quả phức tạp trong nội bộ Venezuela. Các phe phái ủng hộ xích lại gần phương Tây gia tăng sức ép chính trị lên chính quyền lâm thời.

Mục tiêu hướng tới là chấp nhận các điều kiện từ Washington nhằm đổi lấy quyền tiếp cận ưu tiên thị trường dầu. Diễn biến này làm sâu sắc thêm chia rẽ nội bộ vốn đã tồn tại từ nhiều năm. Tác động lan tỏa không chỉ giới hạn trong biên giới quốc gia. Khu vực Nam Mỹ cũng chịu ảnh hưởng khi năng lượng từng là trụ cột ổn định kinh tế khu vực.

Quyết định ông Trump yêu cầu Venezuela chỉ hợp tác với Mỹ về dầu mỏ không thuần túy là một bước đi kinh tế. Động thái này phản ánh sự hình thành rõ nét của một cuộc cạnh tranh quyền lực toàn cầu mới. TR88 tiếp tục theo dõi sát từng bước đi trên bàn cờ chính trị để phác họa bức tranh toàn cảnh đang dần lộ diện.